De exegese van m/v-teksten in de 20e eeuw (1)

Inleiding

Teksten worden in de loop van de tijd anders gelezen en uitgelegd. Daardoor zijn ze meer of minder van toepassing om bepaalde theologische stellingnames te ondersteunen. Dit zie je heel duidelijk in de kwestie van het vrouwenkiesrecht.

In een vorige blog heb ik laten zien hoe na verloop van 70 jaar er in de GKv in 1993 op de synode een consensus groeide, dat het – in tegenstelling tot wat men in 1930 meende – niet onschriftuurlijk is om aan vrouwen het stemrecht toe te kennen. Mij werd gevraagd om dat ook inhoudelijk toe te lichten.

Karakter van verkiezen

Allereerst heeft deze verandering van visie te maken met een andere visie op het karakter van het verkiezen van ambtsdragers.

Hier spitst de discussie zich toe, of stemmen betekent dat je invloed of ‘heerschappij’ oefent over degene die gekozen wordt. Als dat het geval is, dan draagt stemmen een gezagselement in zich en mag een vrouw niet meestemmen, omdat zij naar algemeen gevoelen niet het recht heeft om gezaghebbend of leidinggevend (in de kerk) te spreken.

In 1930 spreekt de synode uit dat ‘de verkiezing tot het ambt door de leden der gemeente niet het karakter draagt van advies, maar een daad van algemeene regeermacht is’. Daarom besluit zij aan de vrouwelijke lidmaten der gemeente het kiesrecht in de kerk niet toe te kennen.

In 1993 is de synode van oordeel, dat degene die zijn stem uitbrengt geen gezag over de kerkenraad en ook niet over de gekandideerde uitoefent. De stemming is een deel van een stemmingsprocedure, waarin de kerkenraad de begin- en eindverantwoordelijkheid houdt. Ook heeft in de stemming niet het individuele gemeentelid een beslissende stem, maar de gemeente als geheel. Omdat de vrouw dus geen eigen zelfstandige beslissende stem heeft, hoeft haar het recht om mee te stemmen niet te onthouden worden.

De positie van de vrouw

Daarnaast speelt in 1993 ook een rol in de argumentatie, dat specifieke teksten die gaan over (a) de verhouding tussen man en vrouw, en (b) de positie die vrouwen volgens de bijbel in de gemeente vervullen, anders gelezen en uitgelegd worden.

Dit kan het duidelijkst geïllustreerd worden door de visie van de synode in 1930 en in 1975/1978 op deze twee aspecten te vergelijken met die van de synode van 1993. Dat hoop ik in enkele afleveringen van deze blog dan ook te gaan doen.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s